Аԥсны

Раԥхьатәи ахада: амилаҭ рԥыза Владислав Арӡынба

Аԥсуа жәлар рҵеи лаша, Аԥсны раԥхьатәи ахада, Аԥсны Афырхаҵа Владислав Григори-иԥа Арӡынба иԥсы ҭаны ижәлар дрылагылазҭгьы иахьа ихыҵуазаарын 77 шықәса.
Sputnik
Аԥсуа ҳәынҭқарра ашьаҭаркҩы Владислав Арӡынба диит лаҵара14, 1945 шықәсазы Аҟәа араион Алада Ешыра ақыҭан. Ихәыҷрашықәсқәа зегьы иқыҭа гәаҟьаҿы ихигеит. Иаб Григори Константин-иԥа Арӡынба шықәсы рацәала ашкол аҟны аҭоурых риҭон, ашкол аҵара аҟәша деиҳабын. Иан Надежда Шьабан-иԥҳа Иазычба ашкол аҟны усеилыргаҩыс дыҟан.
1966 шықәсазы Владислав Арӡынба Аҟәатәи апедагогикатә институт аҭоурыхтә факультет далганы дҭалоит Москва СССР Аҭҵаарадыррақәа ракадемиа иатәыз Мрагылараҭҵаара Аинститут аспирантура. 1969-1988 шш. рзын Асовет Еидгыла Аҭҵаарадыррақәа ракадемиа иатәыз Мрагылараҭҵаара аинститут аҿы аус иуан. Мрагылараҭҵаара знапы алакыз, адунеи зыхьӡ адырхьаз аҵарауаҩ инапы алакын ажәытәӡан Азиа Маҷ иқәынхоз ажәларқәа рҭоурыхи, ркультуреи, рхаҵарақәеи рыҭҵаара. Ҷыдала, уи иҭиҵаауан ажәытәтәи ахаттцәеи ахеттцәеи. Ахаттцәа аԥсуа-адыга жәларқәа иргәыцхәуп ҳәа шьақәирӷәӷәон иара.
Зхы-зыԥсы зегьы аҭҵаарадырра иадызҳәалаз Владисав Арӡынба 1971 шықәсазы акандидаттә диссертациа ихьчоит, анаҩс 1985 шықәсазы адоктортә диссертациа.
1988 шықәсазы Арӡынба Аԥсныҟа дхынҳәуеит, Д.И. Гәлиа ихьӡ зху Аԥсуа бызшәеи, алитературеи, аҭоурыхи ринститут аиҳабыс дарҭоит. 1989 шықәсазы Владислав Арӡынба СССР жәлар рдепутатс далырхуеит, 1990 шықәсазы Аԥсны Иреиҳаӡоу Асовет Ахантәаҩыс. Аԥсны Аџьынџьтәылатә еибашьраан Владислав Арӡынба Аԥсны Арбџьармчқәа рхадараҿы дгылеит.
Абҵара 26, 1994 шықәсазы Владислав Арӡынба Аԥсны Аҳәынҭқарра ахадас далырхуеит. 1999 шықәса жьҭаара 3 рзы аҳәынҭқарра ахадас деиҭалырхуеит.
Арӡынба - еицырдыруа аҵарауаҩ, аҭоурыхтә ҭҵаарадыррақәа рдоктор, апрофессор, Аԥс­ны Аҭҵаарадыррақәа ракадемиа академик, Адыгатәи Адунеижәларбжьаратә академиа академик, ианашьан В.И. Вернадски ихьӡ зху апремиа, Жәларбжьаратәи Кандуровтәи апремиа. Хәы змаӡам иџьабаақәа ҳаҭыр рықәҵаны, Владислав Арӡынба ихҵан Аԥсны Афырхаҵа ҳәа ахьӡ ҳаракы. Ианашьан "Ахьӡ-аԥша" аорден актәи аҩаӡара.
Иналукааша аԥсуа политик, аҳәынҭқарра аргылаҩ Владислав Арӡынба иԥсҭазаара далҵит 65 шықәса дшырҭагылаз, хәажәкыра 4, 2010 шықәсазы.
1 / 18

Аԥсуа жәлар рҵеи лаша, Аԥсны раԥхьатәи ахада, Аԥсны Афырхаҵа, Владислав Григори-иԥа Арӡынба иԥсы ҭаны ижәлар дрылагылазҭгьы ихыҵуазаарын 77 шықәса.

2 / 18

Ҭырқәтәыла аԥсуа диаспореи иареи реиԥылараан.

3 / 18

Владислав Арӡынба диит лаҵара 14, 1945 шықәсазы Аҟәа араион Алада Ешыра ақыҭан (афото ҭыхын 1950 ш.).

4 / 18

Владислав Арӡынба – еицырдыруа аҵарауаҩ ду, аҭоурыхҭҵааҩ, инапы алакын ажәытәӡан Азиа Маҷ иқәынхоз ажәларқәа рҭоурыхи, ркультуреи, рхаҵарақәеи рыҭҵаара.

5 / 18

1988-1996 шықәсқәа рзы Арӡынба Д.И. Гәлиа ихьӡ зху Аԥсуа бызшәеи, алитературеи, аҭоурыхи ринститут аиҳабыс дыҟан.

6 / 18

В. Арӡынбеи Е. Шеварднаӡеи реиԥылара. Қарҭ нанҳәа 14, 1997 шықәса.

7 / 18

1990 шықәсазы  Владислав Арӡынба Аԥсны Иреиҳаӡоу Асовет Ахантәаҩыс далырхуеит.

8 / 18

Адунеизегьтәи аԥсуа-абаза жәлар актәи аконгресс аҟны В. Арӡынба икәгылара. Лыхны жьҭаарамза 1992 шықәса.

9 / 18

"Ҳарҭ аибашьра ҳацрарҳәеит. Ҳрымпыҵархаларц, ҳақәырхырц рыӡбеит. Аха ҳара ҳажәлар аиашара иазықәҧон, иагьаиааит Ҳаҧсадгьыл ҳанызхырц зҭахыз, ҳҳәынҭқарра ашьҭамҭа ыҟамкәа иқәызхырц иашьҭаз рҿаҧхьа. Иҧшьоу ари ахеиқәырхаратә еибашьраҿы рыжәҩахыр ҳадыркылеит Аҩада Кавказ, Алада Урыстәыла иқәынхо ҳаиашьаратә жәларқәа, убасгьы аиашара ҳацрыхьчаразы иааз зыламыс ӷәӷәоу ауаа зегьы!" – Владислав Арӡынба.

10 / 18

Аԥсны раԥхьатәи ахада Владислав Арӡынба, Аԥсны Аиашахаҵаратә уахәама ахада аб Басариан, урыстәылатәи аҵарауаҩ, ателедырраҭара "Клуб путешественников" амҩаԥгаҩ Иури Сенкевич. Афильм "Аԥсны аиашахаҵара" аҭыхраан, 1999 ш.

11 / 18

Владислав Арӡынба урыстәылатәи абжьаҟазаратә мчқәа рыдҵаҟаҵаҩцәа рԥылараан.

12 / 18

Владислав Арӡынба ихәыҷрашықәсқәа зегьы иқыҭа гәаҟьа ихигеит. Иаб Григори Константин-иԥа Арӡынба шықәсы рацәа ашкол аҟны аҭоурых риҭон, ашкол аҵара аҟәша деиҳабын. Иан Надежда Шьабан-иԥҳа Иазычба ашкол аҟны усеилыргаҩыс дыҟан.

13 / 18

Владислав Арӡынба иаб игәараҭа Ешыра.

14 / 18

Владислав Арӡынба Адунеизегьтәи аԥсуа-абаза жәлар актәи аконгресс алахәылацәеи иареи. Лыхны, жьҭаарамза 1992 ш.

15 / 18

Владислав Арӡынба аполитика ду ахь дааит 80-тәи ашықәсқәа рынҵәамҭазы, Аԥсны амилаҭтә-хақәиҭратә қәԥара анеилашуаз.

16 / 18

Владислав Арӡынба 1969-1988 шш. рзы аус иуан Мрагылараҭҵаара аинститут аҿы, иҭиҵаауан ажәытәӡан Азиа Маҷ иқәынхоз ажәларқәа рҭоурыхи, ркультуреи.

17 / 18

Владислав Арӡынбеи иԥшәмаԥҳәыс Светлана Џьергьениаԥҳаи рыԥҳа Мадинеи.

18 / 18

Иналукааша аԥсуа политик, аҳәынҭқарра аргылаҩ Владислав Арӡынба иԥсҭазаара далҵит 65 шықәса дшырҭагылаз, хәажәкыра 4, 2010 шықәсазы.